Serce i ryzyko sercowo-naczyniowe

Kalkulator SCORE2: 10-letnie ryzyko sercowo-naczyniowe

Skala SCORE2 szacuje ryzyko zawału serca lub udaru mózgu (zakończonego zgonem lub nie) w ciągu najbliższych 10 lat u osób bez rozpoznanej choroby sercowo-naczyniowej. Kalkulator obejmuje wiek 40-89 lat: do 69. roku życia liczy skalą SCORE2, a od 70 do 89 lat skalą SCORE2-OP dla osób starszych. Wpisz wyniki z ostatnich badań, wybierz region ryzyka (Polska to region wysokiego ryzyka), a kalkulator pokaże wynik i kategorię ryzyka według wytycznych ESC 2021 dla Twojego wieku. To szacunek populacyjny, z którym warto pójść do lekarza. Nie przesądza o leczeniu.

WieklataKalkulator obejmuje wiek 40-89 lat. Do 69. roku życia liczy skalą SCORE2, a od 70. roku życia przechodzi na SCORE2-OP, skalę ESC dla osób starszych.PłećPalisz obecnie papierosy?Zaznacz „tak”, jeśli palisz teraz.Ciśnienie skurczowe (górna wartość)mm HgWpisz typową wartość, najlepiej średnią z kilku pomiarów w spoczynku.Cholesterol całkowitymg/dlPolskie laboratoria podają cholesterol zwykle w mg/dl. Jeśli masz wynik w mmol/l, przełącz jednostki powyżej.Cholesterol HDLmg/dlRegion ryzyka Twojego krajuWedług wytycznych ESC 2021 Polska należy do krajów wysokiego ryzyka sercowo-naczyniowego, więc jeśli mieszkasz w Polsce, wybierz „Wysokie ryzyko”. Pełną listę krajów znajdziesz w tabeli pod kalkulatorem.Cukrzyca (pytanie od 70. roku życia)Odpowiedz, jeśli masz 70 lat lub więcej, bo skala SCORE2-OP uwzględnia cukrzycę jako czynnik ryzyka. Przed 70. rokiem życia możesz zostawić to pole puste. SCORE2 jest dla osób bez cukrzycy, więc w wieku 40-69 lat odpowiedź „tak” nie da wyniku; ESC stosuje wtedy SCORE2-Diabetes.

Wpisz swoje dane powyżej, aby zobaczyć wynik i jego interpretację.

Skala SCORE2: kategorie ryzyka według wieku

Wytyczne ESC 2021 dotyczące prewencji chorób sercowo-naczyniowych dzielą wyniki SCORE2 i SCORE2-OP na trzy kategorie, a progi zależą od wieku, bo ryzyko szybko rośnie z wiekiem. Ten sam wynik 8% oznacza ryzyko bardzo wysokie u 45-latka i wysokie u 55-latka. Wytyczne podkreślają, że wiek jest zmienną ciągłą, więc przy wyniku blisko granicy wiekowej progi stosuje się elastycznie. Od 70. roku życia kalkulator liczy skalą SCORE2-OP i stosuje progi z ostatniego wiersza.

Kategorie ryzyka ESC 2021 u pozornie zdrowych osób (tabela 5 wytycznych).
Wiek	Niskie do umiarkowanego	Wysokie	Bardzo wysokie
Poniżej 50 lat	Poniżej 2,5%	Od 2,5% do poniżej 7,5%	7,5% i więcej
50-69 lat	Poniżej 5%	Od 5% do poniżej 10%	10% i więcej
70 lat i więcej (SCORE2-OP)	Poniżej 7,5%	Od 7,5% do poniżej 15%	15% i więcej

Dlaczego Polska to region wysokiego ryzyka

Skale SCORE2 i SCORE2-OP skalibrowano osobno dla tych samych czterech grup krajów na podstawie krajowych współczynników umieralności z powodu chorób sercowo-naczyniowych publikowanych przez WHO. Polska, razem z Czechami, Węgrami czy Słowacją, należy do krajów wysokiego ryzyka. Ta sama osoba dostaje w każdym regionie inny wynik. W publikacji SCORE2 50-letni palący mężczyzna z ciśnieniem skurczowym 140 mm Hg, cholesterolem całkowitym 5,5 mmol/l (około 213 mg/dl) i HDL 1,3 mmol/l (około 50 mg/dl) miał 10-letnie ryzyko 5,9% w kraju niskiego ryzyka i 14,0% w kraju bardzo wysokiego ryzyka. Jeśli mieszkasz w Polsce, wybierz region wysokiego ryzyka.

Regiony ryzyka według wytycznych ESC 2021 (rycina 3).
Region	Kraje
Niskie ryzyko	Belgia, Dania, Francja, Hiszpania, Holandia, Izrael, Luksemburg, Norwegia, Szwajcaria, Wielka Brytania
Umiarkowane ryzyko	Austria, Cypr, Finlandia, Grecja, Irlandia, Islandia, Malta, Niemcy, Portugalia, San Marino, Słowenia, Szwecja, Włochy
Wysokie ryzyko	Albania, Bośnia i Hercegowina, Chorwacja, Czechy, Estonia, Kazachstan, Polska, Słowacja, Turcja, Węgry
Bardzo wysokie ryzyko	Algieria, Armenia, Azerbejdżan, Białoruś, Bułgaria, Czarnogóra, Egipt, Gruzja, Kirgistan, Liban, Libia, Litwa, Łotwa, Macedonia Północna, Maroko, Mołdawia, Rosja, Rumunia, Serbia, Syria, Tunezja, Ukraina, Uzbekistan

Jak liczy się SCORE2 i SCORE2-OP

SCORE2 opracowano na danych z 45 kohort z 13 krajów (677 684 osoby, 30 121 incydentów sercowo-naczyniowych) i sprawdzono w 25 kolejnych kohortach z 15 krajów Europy. Skala ma osobne równania dla kobiet i mężczyzn i pięć danych wejściowych: wiek, palenie, ciśnienie skurczowe, cholesterol całkowity i cholesterol HDL. Uwzględnia też interakcje wieku z każdym czynnikiem, więc w starszym wieku pojedynczy czynnik waży mniej. Model liczy w mmol/l, dlatego wartości w mg/dl kalkulator dzieli przez 38,67. Wynikiem jest 10-letnie ryzyko zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych, zawału lub udaru niezakończonego zgonem, z uwzględnieniem ryzyka zgonu z innych przyczyn, przeliczone dla regionu Twojego kraju. SCORE2-OP, stosowaną od 70. roku życia, opracowano w norweskiej kohorcie Cohort of Norway (28 503 osoby po 65. roku życia, 10 089 incydentów sercowo-naczyniowych) i sprawdzono w sześciu kolejnych populacjach (338 615 osób). Ma te same dane wejściowe co SCORE2 oraz cukrzycę i uwzględnia większe prawdopodobieństwo zgonu z innych przyczyn w starszym wieku. Dlatego progi kategorii od 70. roku życia są wyższe.

Dla kogo jest ten kalkulator, a kto potrzebuje innego narzędzia

SCORE2 (wiek 40-69 lat) i SCORE2-OP (wiek 70-89 lat) szacują ryzyko populacyjne u pozornie zdrowych dorosłych bez rozpoznanej choroby sercowo-naczyniowej. Nie stosuje się ich u osób po zawale, udarze lub z inną chorobą sercowo-naczyniową ani u osób z przewlekłą chorobą nerek czy rodzinną hipercholesterolemią: wytyczne ESC zaliczają te osoby do wysokiego lub bardzo wysokiego ryzyka z samego powodu choroby. SCORE2 nie obejmuje też osób z cukrzycą. Dla osób w wieku 40-69 lat z cukrzycą typu 2 istnieje osobna skala SCORE2-Diabetes. SCORE2-OP uwzględnia cukrzycę wśród danych wejściowych, więc od 70. roku życia wystarczy zaznaczyć ją w kalkulatorze. Wynik jest punktem wyjścia do rozmowy z lekarzem. Nie przesądza o leczeniu i nie jest powodem, żeby zaczynać lub odstawiać jakikolwiek lek.

Najczęstsze pytania

Co to jest skala SCORE2?

SCORE2 (Systematic Coronary Risk Evaluation 2) to skala ryzyka sercowo-naczyniowego zalecana przez Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne od 2021 roku. Szacuje prawdopodobieństwo zawału serca lub udaru mózgu, zakończonego zgonem lub nie, w ciągu 10 lat u osób w wieku 40-69 lat bez choroby sercowo-naczyniowej i bez cukrzycy. Dla osób od 70. roku życia ESC opracowało odmianę SCORE2-OP.

Jaki wynik SCORE2 jest prawidłowy?

Poniżej 2,5% przed 50. rokiem życia, poniżej 5% w wieku 50-69 lat i poniżej 7,5% od 70. roku życia (SCORE2-OP): to kategoria ryzyka niskiego do umiarkowanego. Ryzyko wysokie to od 2,5% do poniżej 7,5% przed 50. rokiem życia, od 5% do poniżej 10% w wieku 50-69 lat i od 7,5% do poniżej 15% od 70. roku życia. Ryzyko bardzo wysokie zaczyna się od 7,5% przed 50. rokiem życia, od 10% w wieku 50-69 lat i od 15% od 70. roku życia.

Czym SCORE2 różni się od dawnej skali SCORE?

Dawna skala SCORE szacowała tylko zgony z przyczyn sercowo-naczyniowych, a coraz więcej zawałów i udarów kończy się dziś przeżyciem, zwłaszcza u młodszych osób. SCORE2 liczy także zawały i udary niezakończone zgonem i jest skalibrowana dla czterech grup krajów na podstawie aktualnych danych.

Jaki region ryzyka wybrać w Polsce?

Wysoki. Wytyczne ESC 2021 wymieniają Polskę wśród krajów wysokiego ryzyka sercowo-naczyniowego, razem z Czechami, Słowacją, Węgrami i Chorwacją.

Czy kalkulator działa po 70. roku życia i przy cukrzycy?

Tak, od 70 do 89 lat. Kalkulator przechodzi wtedy na skalę SCORE2-OP, która uwzględnia większe ryzyko zgonu z innych przyczyn, pyta o cukrzycę i ma wyższe progi kategorii (7,5% i 15%). W wieku 40-69 lat przy cukrzycy typu 2 ESC stosuje osobną skalę SCORE2-Diabetes, więc ten kalkulator nie poda wtedy wyniku. W obu sytuacjach warto omówić ryzyko z lekarzem.