Serce i krążenie
Kalkulator QTc (skorygowany odstęp QT)
Wpisz odstęp QT i częstość rytmu serca z opisu EKG, a kalkulator obliczy skorygowany odstęp QT (QTc) czterema wzorami: Fridericii, Bazetta, Framingham i Hodgesa. Wynik porówna z normą QTc dla kobiet i mężczyzn. Narzędzie korzysta z liczby, którą ktoś już zmierzył; samo nie zmierzy odstępu QT z zapisu EKG.
Wpisz swoje dane powyżej, aby zobaczyć wynik i jego interpretację.
QTc norma u kobiet i mężczyzn
Odstęp QT w EKG to czas od początku pobudzenia komór do końca ich repolaryzacji. Skraca się, gdy serce przyspiesza, dlatego koryguje się go względem częstości rytmu i otrzymuje QTc. Za nieprawidłowo wydłużony uznaje się QTc powyżej 99. percentyla: około 470 ms u mężczyzn i 480 ms u kobiet. Wartość powyżej 500 ms jest wyraźnie nieprawidłowa u obu płci. Kalkulator ocenia QTc według Fridericii względem tych granic. Nie ocenia skróconego odstępu QT, więc bardzo niską wartość warto omówić z lekarzem.
| Kategoria | Mężczyźni | Kobiety |
|---|---|---|
| W normie | 470 lub mniej | 480 lub mniej |
| Wydłużony | 471-500 | 481-500 |
| Znacznie wydłużony | powyżej 500 | powyżej 500 |
Jak obliczyć QTc: wzór Bazetta, Fridericii i inne
Każdy wzór korzysta z QT i odstępu RR, czyli czasu między uderzeniami serca (RR w sekundach = 60 podzielone przez tętno). Bazett dzieli QT przez pierwiastek kwadratowy z RR, Fridericia przez pierwiastek sześcienny, co daje łagodniejszą korektę. Przykład: QT 400 ms przy tętnie 90/min. Według Bazetta QTc wynosi 490 ms, czyli powyżej normy dla obu płci, a według Fridericii 458 ms, czyli w normie. W badaniu obejmującym 6609 zapisów EKG najlepiej korygowały wzory Fridericii i Framingham, a najsłabiej wzór Bazetta. Dlatego wynik główny liczymy wzorem Fridericii.
| Wzór | Równanie (QT i RR w sekundach) | Wynik w przykładzie |
|---|---|---|
| Bazett | QT / √RR | 490 ms |
| Fridericia | QT / ∛RR | 458 ms |
| Framingham | QT + 0,154 × (1 - RR) | 451 ms |
| Hodges | QT + 1,75 × (HR - 60), w ms | 452 ms |
Wydłużone QT: co oznacza i kiedy jest groźne
Wydłużony QTc ma znaczenie, bo zwiększa ryzyko torsade de pointes, szybkiej i nieregularnej arytmii komorowej, która może wywołać omdlenie lub zatrzymanie krążenia. Ryzyko rośnie przy QTc powyżej 500 ms, przy wzroście o 60 ms lub więcej po włączeniu leku oraz przy takich czynnikach jak starszy wiek, płeć żeńska, choroba serca, niski poziom potasu lub magnezu i wolny rytm serca. Wiele osób sprawdza QTc, bo przyjmuje leki wydłużające odstęp QT. O tym, czy lek kontynuować, decyduje lekarz, który porównuje korzyści z leczenia z wynikiem EKG.
Ograniczenia kalkulatora
Wynik zależy od wpisanego QT. Ręczny pomiar odstępu QT jest trudny, odczyty automatyczne zależą od odprowadzenia i algorytmu aparatu, a koniec załamka T bywa niewyraźny. Wpisuj QT i tętno z tego samego badania. Przy tętnie poniżej 50/min lub powyżej 120/min wszystkie wzory są mniej wiarygodne. Kalkulator nie rozpozna zespołu wydłużonego QT i nie zastąpi lekarza, który ocenia cały zapis EKG.
Najczęstsze pytania
Jaka jest norma QTc?
U dorosłych QTc do około 470 ms u mężczyzn i 480 ms u kobiet mieści się w normie, co odpowiada 99. percentylowi zdrowej populacji. Powyżej 500 ms wynik jest wyraźnie nieprawidłowy u obu płci. Niektóre aparaty EKG oznaczają jako graniczne wartości powyżej 440 ms, które przekracza 10-20% osób.
Czym różni się odstęp QT od QTc?
QT to odstęp zmierzony w EKG. QTc to ten sam odstęp przeliczony na tętno 60/min, dzięki czemu można porównywać zapisy wykonane przy różnej częstości rytmu. Przy tętnie dokładnie 60/min wszystkie cztery wzory dają wynik równy QT.
Dlaczego w opisie EKG mam inny QTc?
Większość aparatów EKG stosuje wzór Bazetta, który zawyża wynik przy szybszym rytmie, zwłaszcza powyżej 85/min. Kalkulator jako wynik główny podaje QTc według Fridericii, który dokładniej koryguje częstość. Przy tętnie 90/min i QT 400 ms Bazett daje 490 ms, a Fridericia 458 ms.
Biorę leki wydłużające QT. Kiedy wynik jest niepokojący?
Pilnej oceny lekarskiej wymaga QTc powyżej 500 ms albo wzrost o 60 ms lub więcej od wyniku sprzed włączenia leku. Omdlenie, kołatanie serca lub drgawki to wskazanie do wezwania pomocy (112). Nie odstawiaj przepisanego leku samodzielnie, najpierw porozmawiaj z lekarzem.
Czy kalkulator zmierzy mój odstęp QT?
Nie. Kalkulator przelicza na tętno wartość QT zmierzoną już w EKG. Do pomiaru odstępu QT potrzebny jest sam zapis badania.
Źródła
- Drew BJ, Ackerman MJ, Funk M, et al. Prevention of torsade de pointes in hospital settings: a scientific statement from the American Heart Association and the American College of Cardiology Foundation. Circulation. 2010;121(8):1047-1060.
- Vandenberk B, Vandael E, Robyns T, et al. Which QT correction formulae to use for QT monitoring? J Am Heart Assoc. 2016;5(6):e003264.
- Sagie A, Larson MG, Goldberg RJ, Bengtson JR, Levy D. An improved method for adjusting the QT interval for heart rate (the Framingham Heart Study). Am J Cardiol. 1992;70(7):797-801.